జిన్ పింగ్ కు ట్రంప్ ఘన స్వాగతం.. సెనేటర్లలో మాత్రం ఆందోళన
వాషింగ్టన్, సెప్టెంబర్ 23 (నవజ్యోతి ప్రతినిధి):
అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్-చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్పింగ్ భేటీకి వాషింగ్టన్లో భారీ ఏర్పాట్లు జరిగాయి. దాదాపు మూడేళ్ల తర్వాత జిన్పింగ్ అమెరికా పర్యటనకు రావడంతో.. ట్రంప్ స్వయంగా జాయింట్ బేస్ ఆండ్రూస్లో ఆయనకు స్వాగతం పలికారు. సుమారు 100 అడుగుల ఎర్ర తివాచీ, సైనిక బ్యాండ్, తుపాకీ గౌరవ వందనం, యుద్ధ విమానాల విన్యాసాలతో స్వాగత కార్యక్రమం ఘనంగా సాగింది.
మూడు రోజుల పర్యటనలో భాగంగా గురువారం ట్రంప్-జిన్పింగ్ ప్రధాన చర్చలు జరపనున్నారు. వాణిజ్యం, సాంకేతికత, కృత్రిమ మేధస్సు, తైవాన్, ఇరాన్, అరుదైన ఖనిజాలు, మాదకద్రవ్యాల అక్రమ రవాణా వంటి అంశాలు చర్చకు వచ్చే అవకాశం ఉంది. అయితే ఇరు దేశాల మధ్య ఉన్న విభేదాల దృష్ట్యా పెద్ద స్థాయి ఒప్పందాలపై అంచనాలు పరిమితంగానే ఉన్నాయని విశ్లేషణలు చెబుతున్నాయి. 1
ట్రేడ్ ట్రూస్ మరో రెండు నెలలు
అమెరికా ట్రెజరీ కార్యదర్శి స్కాట్ బెసెంట్ వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం.. నవంబర్ 10తో ముగియాల్సిన అమెరికా-చైనా వాణిజ్య సంధిని జనవరి 10 వరకు మరో రెండు నెలలు పొడిగించేందుకు ఇరు దేశాలు అంగీకరించాయి. ఇది వాణిజ్య ఉద్రిక్తతలు మళ్లీ తీవ్రతరం కాకుండా తాత్కాలికంగా సమయం కల్పించే చర్యగా భావిస్తున్నారు.
తైవాన్పై జిన్పింగ్ ఒత్తిడి?
తైవాన్ అంశం ఈ భేటీలో అత్యంత సున్నితమైన అంశాల్లో ఒకటిగా మారే అవకాశం ఉంది. జిన్పింగ్ అమెరికా నుంచి తైవాన్కు ఆయుధాల విక్రయాలను తగ్గించాలని లేదా నిలిపివేయాలని ఒత్తిడి చేసే అవకాశం ఉందని Reuters పేర్కొంది. చైనా తైవాన్ను తన భూభాగంగా పేర్కొంటుండగా.. అమెరికా తైవాన్ రక్షణకు మద్దతు కొనసాగిస్తోంది. 2
సెనేటర్ల నుంచి ట్రంప్కు హెచ్చరికలు
జిన్పింగ్ పర్యటనకు ముందు పలువురు అమెరికా సెనేటర్లు ట్రంప్ ప్రభుత్వంపై ఆందోళనలు వ్యక్తం చేశారు. సెనేట్ ఫారిన్ రిలేషన్స్, ఆర్మ్డ్ సర్వీసెస్, ఇంటెలిజెన్స్, బ్యాంకింగ్ కమిటీలకు చెందిన డెమోక్రటిక్ సెనేటర్లు.. చైనా అమెరికా భద్రత, ఆర్థిక ప్రయోజనాలకు ముప్పుగా మారుతోందని పేర్కొన్నారు. ఇరాన్కు చైనా సంస్థల నుంచి సాంకేతిక సహాయం అందుతోందన్న ఆరోపణలు, ఏఐ రంగంలో చైనా పురోగతి, తైవాన్పై చైనా ఒత్తిడి, ఉక్రెయిన్ యుద్ధంలో రష్యాకు చైనా మద్దతు వంటి అంశాలను వారు ప్రస్తావించారు. ఇవి సెనేటర్ల ఆరోపణలు, అభిప్రాయాలేనని గమనించాలి. 3
‘తైవాన్ను బేరసారాల వస్తువుగా చూడొద్దు’
సెనేటర్ మిచ్ మెక్కానెల్తో పాటు జాన్ కార్నిన్, లీసా ముర్కోవ్స్కీ, థామ్ టిల్లిస్ తదితర రిపబ్లికన్ సెనేటర్లు కూడా తైవాన్ భద్రతా సహాయంపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు. కాంగ్రెస్ ఆమోదించిన సుమారు 300 మిలియన్ డాలర్ల విదేశీ సైనిక నిధులు, 1 బిలియన్ డాలర్ల తైవాన్ సెక్యూరిటీ కోఆపరేషన్ ఇనిషియేటివ్ నిధులు ఇంకా ఖర్చు చేయకపోవడానికి కారణమేంటని వారు ట్రంప్ ప్రభుత్వాన్ని ప్రశ్నించారు. తైవాన్కు ప్రతిపాదించిన సుమారు 14 బిలియన్ డాలర్ల ఆయుధ విక్రయాల ప్యాకేజీపై తుది నిర్ణయం ఆలస్యం కావడంపైనా వివరణ కోరారు. 4
ఏఐపై సెనేటర్ల మరో డిమాండ్
మరోవైపు సెనేటర్ క్రిస్ వాన్ హోలెన్ నేతృత్వంలో 15 మందికి పైగా డెమోక్రటిక్ సెనేటర్లు ట్రంప్కు లేఖ రాశారు. జిన్పింగ్తో ఏఐ భద్రతపై నేరుగా చర్చలు జరపాలని, అమెరికా-చైనా కలిసి అధునాతన ఏఐ అభివృద్ధికి భద్రతా ప్రమాణాలు రూపొందించాలని వారు కోరారు. ఏఐ అభివృద్ధి, పరీక్షలు, పర్యవేక్షణ, స్వయంప్రతిపత్తి వ్యవస్థల వినియోగంలో మానవ నియంత్రణ వంటి అంశాలపై అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలు అవసరమని పేర్కొన్నారు. 5
వాణిజ్యంతో పాటు టెక్నాలజీ యుద్ధం
అమెరికా-చైనా మధ్య వాణిజ్య ఉద్రిక్తతలు కొంత తగ్గినప్పటికీ.. అధునాతన చిప్స్, ఏఐ, అరుదైన ఖనిజాలు వంటి రంగాల్లో పోటీ కొనసాగుతోంది. చైనా నుంచి అరుదైన ఖనిజాల సరఫరా, అమెరికా నుంచి చైనాకు అధునాతన సాంకేతికత ఎగుమతులపై ఆంక్షలు చర్చల్లో కీలకంగా మారే అవకాశం ఉంది. 6
రాష్ట్ర విందుకు టెక్ దిగ్గజాలు
జిన్పింగ్ పర్యటనలో భాగంగా గురువారం వైట్హౌస్లో రాష్ట్ర విందు జరగనుంది. యాపిల్ సీఈఓ టిమ్ కుక్, ఎన్విడియా సీఈఓ జెన్సెన్ హువాంగ్, ఓపెన్ఏఐ సీఈఓ సామ్ ఆల్ట్మన్ వంటి టెక్ రంగ ప్రముఖులు పాల్గొనే అవకాశం ఉంది. నేషనల్ ఆర్కైవ్స్ సందర్శన, సైనిక కార్యక్రమాలు కూడా పర్యటనలో భాగంగా ఉన్నాయి.
ఇరాన్ అంశం కూడా కీలకమే
అమెరికా-ఇరాన్ ఘర్షణ నేపథ్యంలో చైనాతో సంబంధాల అంశం కూడా ట్రంప్-జిన్పింగ్ చర్చల్లో ప్రాధాన్యం పొందే అవకాశం ఉంది. ఇరాన్తో చైనా ఆర్థిక, వాణిజ్య సంబంధాలు కొనసాగిస్తున్న నేపథ్యంలో.. ఇరాన్పై ఒత్తిడి విషయంలో బీజింగ్ సహకారం కోసం వాషింగ్టన్ ప్రయత్నించే అవకాశం ఉందని విశ్లేషణలు పేర్కొంటున్నాయి. 7
ఘన స్వాగతం, రాష్ట్ర విందు, సైనిక కార్యక్రమాలతో ట్రంప్-జిన్పింగ్ భేటీకి భారీ వేదిక సిద్ధమైనా.. అసలు పరీక్ష మాత్రం చర్చల టేబుల్పైనే ఉండనుంది. వాణిజ్య సంధి పొడిగింపుతో తాత్కాలిక స్థిరత్వానికి అవకాశం ఏర్పడినప్పటికీ.. తైవాన్, ఏఐ, చిప్స్, అరుదైన ఖనిజాలు, ఇరాన్, ఉక్రెయిన్ వంటి అంశాల్లో ఇరు దేశాల మధ్య విభేదాలు కొనసాగుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో గురువారం జరిగే ప్రధాన చర్చలు తదుపరి అమెరికా-చైనా సంబంధాల దిశపై కీలక సంకేతాలు ఇవ్వనున్నాయి.
ట్రేడ్ ట్రూస్ పొడిగింపుతో తాత్కాలిక ఊరట.. తైవాన్, ఏఐ, ఇరాన్, టెక్నాలజీపై అసలు పరీక్ష
